Ray Kaart

Arie Ligthart
03-04-2016
Chris Smildiger
03-04-2016

Donderdagavond 13 januari 2011, precies op de dag dag hij 77 jaar werd, is Ray Kaart in Haarlem overleden. Geboren als Desiré François Kaart op 13 januari 1934 in Haarlem. Dé, zoals hij gemakshalve aangesproken werd, was de vierde zoon van een groot gezin, waarin na verloop van tijd vrijwel alle gezinsleden actief waren in de Harmonie Johan Enschedé en Zonen. Twee van deze gezinsleden zouden later furore maken als musicus van beroep. Dé’s oudere broer Dick op trombone en Dé zelf op trompet. Al in september 1959 werd Dick, na een periode bij de Skymasters, gevraagd om Wim Kolstee als trombonist bij de Dutch Swing College Band op te volgen. De plannen om met de DSC de beroepsstatus aan te nemen waren al definitief.

Vanaf eind 1959 werd met de Oostenrijkse cornettist Oscar Klein de eerste stappen als professioneel orkest gemaakt. Oscar nam in november 1962 afscheid en zijn opvolger werd Ray, want zo zou zijn artiestennaam luiden. Ray Kaart had al duidelijk laten horen dat hij over zeer bijzondere kwaliteiten beschikte. Vanaf ongeveer 1956 was hij als trompettist bij het orkest van Theo van Est al als beroepsmusicus werkzaam. Uit die begintijd bestaat een Telefunken EP waarop Kaart al grote indruk maakt. Tussen 1962 en eind 1967 waren de gebroeders Kaart zeer belangrijke orkestleden voor Peter Schilperoort. Uitgebreide tournees brachten het orkest in vrijwel alle uithoeken van de planeet. Tussendoor werd ook nog een enorme hoeveelheid (plaat)opnamen gemaakt. Alleen al voor het destijds zeer populaire reclameprogramma op Radio Veronica werden ruim 500 titels opgenomen.

In sommige gevallen was Ray Kaart ook als slagwerker, vocalist of tenorsaxofonist te beluisteren. Maar in hoofdzaak bleef hij de luisteraar verbazen met zijn uitzonderlijk trompetspel. Kaart las geen notenschrift en deed feitelijk alles op zijn gehoor en bijzondere talent. En dat liet hem nooit in de steek. Peter Schilperoort verklaarde eens in een interview dat bepaalde afspraken over arrangementen en speciale achtergrondjes aan Ray werden voorgespeeld. Volgens Schilperoort heeft hij Ray nooit ook maar één verkeerde noot horen spelen. Eind 1967 hield Ray het bestaan in een permanent rondreizend jazzorkest voor gezien. Hij sloot zich aan bij de Stork Town Dixie Kids en keerde terug in het orkest van Ted Easton (Theo van Est) die inmiddels een succesvolle jazzclub in Scheveningen was begonnen. In deze club, New Orleans genaamd, werd eind 1968 een geweldige dubbelelpee opgenomen met naast Ray oud-DSCer Jan Morks als klarinettist en de huidige trombonist van de DSC George Kaatee. In augustus 1970 werd door Ray de langspeelplaat “Ben op zijn best’ gemaakt in het gezelschap van de Amerikaanse tenorsaxofonist Ben Webster. Daarnaast werden met de Stork Town Dixie Kids en verschillende gelegenheidsformaties zoals de Cheese Town Jazzband, de Dutch Dixie Devils, de Dutch Dixie All Stars, de Kansas City Stompers, de Haarlem Dixieland Band, de Revival Jazzband en daarnaast de Revival Jassband van Richard Endlich verschillende langspeelplaten opgenomen. 

Bij de Dutch Swing College Band nam Bert de Kort, die Ray destijds was opgevolgd, na 10 jaar afscheid en Ray Kaart werd teruggevraagd. Deze tweede periode zou maar krap drie jaren duren en was bepaald minder succesvol. In juli 1980 kwam Rod Mason Ray aflossen. In maart 1987 werd een samenwerkingsverband met de Haarlemse tenorsaxofonist Ruud Brink onder de titel “Just you just me just jazz” aan de plaat toevertrouwd. In 1997 was Ray samen met zijn zingende dochter Jolanda te gast bij een cd-opname door de Flying Dutchman Jazzband. Later speelde hij samen met zijn dochter met veel plezier in de Haarlem Senior/Junior Jazzband. Ook ondersteunde hij belangeloos diverse Haarlemse amateurbandjes. De muziekcarrière van Ray Kaart is onlosmakelijk verbonden met Haarlem. Kaart heeft zijn geboorte- en woonplaats tijdens zijn vele tournees wereldwijd bekendheid gegeven als jazzstad en ontving hiervoor in 2008 de penning van verdienste van de stad Haarlem. We herinneren ons Ray Kaart als een fabuleuze trompettist met een uniek muzikaal talent.

Tekst: Frits Louwerens.